Saltar al contenido

B1 · Unidad 1

Tipos textuales (albistea, iritzi-artikulua, gutuna)

~12 min

En B1 trabajas con textos auténticos de varios géneros. Reconocer el tipo te ayuda en dos cosas: predecir su estructura y adaptar tu producción cuando te toca redactar uno parecido.

Los seis tipos textuales más frecuentes

TipoFunciónTono
albisteainformar de un hechoobjetivo, neutro
iritzi-artikuluadefender una posturasubjetivo
erreportajeaprofundizar en un temamixto
gutuna / eskutitzacomunicar a un destinatariovaría según formalidad
txostenaanalizar un tema técnicoformal
iragarkia / kartelapromocionar / informar brevedirecto

1. Albistea (noticia)

Estructura típica:

  1. Izenburua (titular): resume el hecho central.
  2. Sarrera (entradilla): los 5 W’s (zer/nor/non/noiz/zergatik).
  3. Garapena: detalles, declaraciones, datos.
  4. Amaiera: contexto o consecuencias.

Lenguaje típico

  • Atzo gertatu zen… — ayer ocurrió…
  • Iturri ofizialen arabera… — según fuentes oficiales…
  • Gaur jakinarazi denez… — según se ha sabido hoy…
  • X-(e)k jakinarazi du… — X ha informado…
  • Pasa den astean ezagutu zen… — la pasada semana se conoció…

Ejemplo (titular + entradilla, ficticio)

Lekittoko hondartzan plastiko-bilketa egin dute boluntarioek

Joan den larunbatean berrogeita hamar bat lagunek parte hartu zuten Lekittoko Isuntza hondartzako garbiketan. Ekintza udalak antolatu zuen, Itsasargia elkartearekin elkarlanean, eta hiru ordutan 200 kilo plastiko jaso zituzten.

2. Iritzi-artikulua (artículo de opinión)

Estructura:

  1. Tesia o postura inicial.
  2. Argumentos con ejemplos.
  3. Contraargumentos y refutación.
  4. Conclusión que reafirma o llama a la acción.

Lenguaje típico

  • Nire ustez…
  • Argi dago…
  • Egia esan…
  • Zalantzarik gabe…
  • Hala ere, batzuek diote…
  • Laburbilduz, …

En B1 esta es la tipología que se te puede pedir escribir. Domina la plantilla.

3. Erreportajea (reportaje)

Mezcla noticia y artículo. Más extenso, con varias voces, datos y observaciones del autor. Lenguaje narrativo y descriptivo, con alguna entrevista intercalada.

Marcas frecuentes

  • X-(e)k esan zigun ”…”. — X nos dijo ”…”.
  • Han geunden, eta… — estábamos allí, y…
  • Atentzio handia eman zigun… — nos llamó mucho la atención…

4. Gutuna / eskutitza (carta)

Carta informal

Para amigo o familiar.

AperturaCierre
Kaixo, Olatz!Agur, Anboto
Aupa, Lander!Musu handi bat
Garazi maitea:Laster arte
Adiskide:Besarkada bat

Carta formal

Para administración, empresa, autoridad.

AperturaCierre
Agurgarri X jauna,Adeitasunez,
Andre/Jaun agurgarria,Begirunez,
X enpresako zuzendari jaunari,Eskerrik asko zure denboragatik,

Estructura básica de carta formal

  1. Lekua eta data: Donostian, 2025eko maiatzaren 5ean,.
  2. Hartzailea: Agurgarri X jauna,.
  3. Sarrera: Eskutitz hau idazten dizut ….
  4. Cuerpo: motivo, exposición, petición.
  5. Cierre: Adeitasunez,.
  6. Firma: Sinatua: Garazi.

Lenguaje formal vs informal

InformalFormal
KaixoJaun/andre agurgarria
Egunero idazten dizutEskutitz hau idazten dizut … aurkezteko
Eskerrik asko!Eskerrik asko aldez aurretik
Laster arteAdeitasunez
Hi, lasai egonMesedez, kontuan har dezala

5. Posta elektronikoa (correo electrónico)

Funciona como una carta, pero más breve. Estructura:

  1. Gaia / asuntoa: claro y específico.
  2. Agurra: Kaixo X, Jaun/andre agurgarria
  3. Cuerpo: 1-2 párrafos máximo.
  4. Cierre: Eskerrik asko, agur, adeitasunez.

Fórmulas de email

  • Mezu hau idazten dizut … galdetzeko.
  • Aurreko mezuan aipatu zenuen bezala, …
  • Erantzungo didazu mesedez, ahalik eta lasterren?
  • Edozein zalantzarik baduzu, jakinarazi.
  • Mila esker aurrez. Adeitasunez,

6. Iragarkia / kartela

Texto breve, directo, con datos clave. Suele aparecer en las pruebas de mediación oral o en preguntas de comprensión rápida.

Lenguaje típico

  • Noiz? Maiatzaren 12an, larunbatean, 18:00etan.
  • Non? Udal Plazan.
  • Zer? Euskal Dantza Tradizionalen Erakusketa.
  • Sarrera doan / 5 € / izen-emateak…

Las cuatro w’s básicas: Zer, Non, Noiz, Nork y, si procede, Zenbat balio du / Zenbat sarrera.

Relación texto / tarea

Tarea de examenTipo textual probable
Mediar un anuncioiragarkia, kartela
Resumir informaciónalbistea, txostena
Argumentariritzi-artikulua
Escribir una solicitudgutun formala, posta elektronikoa
Contar una experienciagutun informala, blog-sarrera

Identificar el tipo te dice qué fórmulas y qué tono debes usar. Esa es media batalla del B1 escrito.

Ejercicios

¿Cuál es la estructura típica de una "albistea" (noticia)?

En un "iritzi-artikulu" (artículo de opinión), ¿qué predomina?

En una "gutun ofizial" (carta formal), ¿cómo se cierra?

Encabezamiento típico de carta formal: " jauna/andrea," (estimado/a)

Tarjeta 1 de 16