Mon barri (leçon integradora)

Aguesta leçon amasse tot çò dera unitat: vocabulari de lòcs, locatiu -(e)an, posicions espaciaus (aurrean, ondoan…), e era distincion existir / ubicar-se (badago / dago). Quan acabes, poiràs descríuer ton barri o pòble damb frases reaus.

L’esquèma d’ua descripcion

Ua descripcion tipica de barri o pòble seguís aguest orde:

1. Cossí ei eth lòc (talha, caractèr): Nire auzoa txikia eta polita da.
2. Qué i a e qué non i a: Auzoan badago liburutegia, baina ez dago zinemarik.
3. A on ei cada causa importanta: Liburutegia plazaren ondoan dago.
4. A on viues tu e damb qui: Ni Maialenen ondoan bizi naiz, etxe txiki batean.

Vocabulari de descripcion

Euskera	Occitan
handi	gran
txiki	petit
ertain	mejan
polit	polit
itsusi	lèg
zaharra	vielh
berria	nau
lasai	tranquil
jendetsu	damb fòrça gent
modernoa	modèrn
erdigunean	en centre
kanpoaldean	enes dehòra

Brembe-te: es adjectius en euskera van darrèr deth substantiu e se les apond er article -a. Auzo + handi + a → auzo handia (“eth barri gran”); auzo + txiki + a → auzo txikia.

Combinar tot: exemple modèl

Ni Iruñean bizi naiz, Txantrea auzoan. Auzoa ez da oso handia, baina lasaia eta polita da. Auzoan badago supermerkatu txiki bat, bi taberna eta okindegi bat. Eskola plazaren ondoan dago, eta liburutegia eskolaren atzean. Parkea handia da, eta umeentzat oso ona. Auzoan ez dago zinemarik, baina hori ez da arazoa: zinema erdigunean dago, eta gertu dago. Nire etxea bigarren solairuan dago, kale lasai batean.

Traduccion liura:

Viui en Iruña, en barri Txantrea. Eth barri non ei fòrça gran, mès ei tranquil e polit. En barri i a un petit supermercat, dus bars e un horn. Era escòla ei ath costat dera plaça, e era bibliotèca darrèr dera escòla. Eth parc ei gran, e fòrça bon entàs mainatges. En barri non i a cinèma, mès aquerò non ei un problèma: eth cinèma ei en centre, e ei apròp. Era mia casa ei en dusau estatge, en un carrèr tranquil.

Questions que te van a hèr

Question	Tipe de responsa
Non bizi zara?	Lòc + locatiu: X-(e)an bizi naiz.
Nolakoa da zure auzoa?	Adjectius: Polita da, txikia da…
Zer dago zure auzoan?	Existéncia: Badago…, badaude…
Ba al dago tabernarik?	Òc/non: Bai, badago / Ez, ez dago tabernarik.
Non dago liburutegia?	Posicion: Plazaren ondoan dago.

Eth ton torn

Imagina-te qu’eth ton companh/a non coneish ton barri. Descriu:

1. Cossí se cride e a on ei.
2. S’ei gran o petit, ancian o modèrn.
3. Quins tres lòcs i a (damb badago / badaude).
4. Quines tres causes non i a (damb ez dago … rik).
5. A on ei era tua casa concrètament (carrèr, estatge, ath costat de qué).

Nòta culturau: fòrça barris e pòbles bascos an coma referéncia eth frontoia (frontón) e era eliza (glèisa), normaument un ath costat der aute e apròp dera plaça principau. Se ton barri a plaça, frontón o glèisa, ei era melhora referéncia entà orientar a quauquarrés.