Pintxoa, ogitartekoa eta plater konbinatua
A gran cultura d’o bar vasco chira arredol de tres formatos prencipals: o pintxo (chicot, de barra), o ogitarteko (bocadillo) y o plater konbinatua (plato combinau). Conoixer cómo demandar variants te permite minchar en qualsiquier puesto.
Os tres formatos
| Euskera | Aragonés | Grandaria |
|---|---|---|
| pintxoa | pincho / tapa | chicot, de barra |
| ogitartekoa | bocadillo | mediano, en pan |
| plater konbinatua | plato combinau | minchar completo |
| razioa | ración | ta compartir |
Ogitarteko literalment significa “lo d’entre pans”: ogi (pan) + arte (entre) + -ko. Ye o bocadillo de tota la vida, pero feito con buen pan vasco y replenos chenerosos.
Replenos tipicos
Istos son os replenos más abituals que verás en una pizarra de bar:
| Euskera | Aragonés |
|---|---|
| tortilla | tortilla (de trunfa) |
| txistorra | txistorra |
| txorizoa | chorizo |
| gazta | queso |
| urdaiazpikoa | jamón |
| antxoa | anxoba |
| atuna | atún |
| gilda | gilda (anxoba + guindilla + olivera) |
Cómo combinar ta demandar
A formula ye: descriptor + formato + bat (mesedez). O descriptor (lo que leva) va debant.
- Tortilla pintxo bat, mesedez. — Un pincho de tortilla, por favor.
- Gazta ogitartekoa, mesedez. — Un bocadillo de queso, por favor.
- Txistorra razio bat hartuko dugu. — Prenderemos una ración de txistorra.
- Ogitarteko mistoa, mesedez. — Un bocadillo misto, por favor.
Quan demandas ta compartir, fas servir dugu (“tenemos / prenemos nusatros”) u hartuko dugu (“prenderemos”). En grupo ye muito común demandar quantas racions ta toz.
Variants y matices
- handia — gran / txikia — chicot:
- Garagardo handia — cerveza gran
- Kafe txikia — café chicot (poca tacha)
- hotza — fredo / beroa — calient:
- Ogitarteko beroa — bocadillo calient (con plancha)
- eta… — y… (ta adhibir):
- Tortilla pintxoa eta ardo gorri bat — un pincho de tortilla y un vin negro
Una mesa de cuadrilla
— Zer hartuko dugu? — ¿Qué prenemos?
— Niretzat tortilla pintxoa eta zurito bat. — Ta yo un pincho de tortilla y una caña.
— Eta zuretzat? — ¿Y ta tu?
— Nik gazta razio bat eta ardo gorri bat hartuko ditut. — Yo prenderé una ración de queso y un vin negro.
— Nik plater konbinatu bat: arrautzak, txorizoa eta patata frijituak. — Yo, un plato combinau: ous, chorizo y trunfas fritas.
— Bale, hiru eskaera dira. — Bien, son tres pedius.
Pagar
- Pagatzera! — ¡A pagar!
- Niri tokatzen zait. — Me toca a yo.
- Nik gonbidatzen zaitut. — Te combido.
- Erdibana. — A medias, metat cadagún. (compartir)
Nota cultural: os pintxos son una tradición especialment fuerte en Donostia, Bilbao y Iruñea. Cada bar gosa tener una especialidat d’a casa. A costumbre d’o poteo consiste en ir de bar en bar prenendo un pincho y una bebida en cadagún — tradición muito social y muito euskaldun.
Ejercicios
"Ogitarteko" significa…
Quiers un pincho de tortilla. ¿Cómo lo demandas?
"Plato combinau" en euskera = .
Ta yo, una ración de queso = Niretzat .