Pintxoa, ogitartekoa eta plater konbinatua

Era grana cultura deth bar basc vire ar entorn de tres formats principaus: eth pintxo (petit, de barra), eth ogitarteko (sandwich) e eth plater konbinatua (plat combinat). Saber com demanar variantes te permet de minjar en quinsevolh lòc.

Es tres formats

Basc	Castelhan	Talha
pintxoa	pintxo / tapa	petit, de barra
ogitartekoa	sandwich	mejan, en pan
plater konbinatua	plat combinat	minjar complet
razioa	racion	entà partatjar

Ogitarteko literaument vò díder “çò qu’ei entre pans”: ogi (pan) + arte (entre) + -ko. Ei eth sandwich de tostemp, mès hèt damb bon pan basc e empliments generoses.

Empliments tipics

Aguesti son es empliments mès abituaus qu’as a véder en ua pissarra de bar:

Basc	Castelhan
tortilla	truita (de trumfa)
txistorra	txistorra
txorizoa	chorizo
gazta	hormatge
urdaiazpikoa	cambajon
antxoa	anchòia
atuna	aton
gilda	gilda (anchòia + guindilha + oliva)

Com combinar entà demanar

Era formula ei: descriptor + format + bat (mesedez). Eth descriptor (çò que pòrte) vai dauant.

Tortilla pintxo bat, mesedez. — Un pintxo de truita, se vos platz.
Gazta ogitartekoa, mesedez. — Un sandwich de hormatge, se vos platz.
Txistorra razio bat hartuko dugu. — Prenerem ua racion de txistorra.
Ogitarteko mistoa, mesedez. — Un sandwich mixte, se vos platz.

Quan demanes entà partatjar, emplegues dugu (“auem / prenem nosati”) o hartuko dugu (“prenerem”). En grop ei plan corrent demanar diuèrses racions entà toti.

Variantes e matisi

handia — gran / txikia — petit:
- Garagardo handia — cervesa grana
- Kafe txikia — cafè petit (pòca taça)
hotza — hered / beroa — caud:
- Ogitarteko beroa — sandwich caud (damb pala)
eta… — e… (entà híger):
- Tortilla pintxoa eta ardo gorri bat — un pintxo de truita e un vin arroi

Ua taula de cuadrilha

— Zer hartuko dugu? — Qué prenem?

— Niretzat tortilla pintxoa eta zurito bat. — Entà jo un pintxo de truita e ua cana.

— Eta zuretzat? — E entà tu?

— Nik gazta razio bat eta ardo gorri bat hartuko ditut. — Jo prenerè ua racion de hormatge e un vin arroi.

— Nik plater konbinatu bat: arrautzak, txorizoa eta patata frijituak. — Jo, un plat combinat: ueus, chorizo e trumfes fregides.

— Bale, hiru eskaera dira. — Va plan, son tres comandes.

Pagar

Pagatzera! — A pagar!
Niri tokatzen zait. — Me toque a jo.
Nik gonbidatzen zaitut. — T’inviti.
Erdibana. — A mejas, era mitat cadun. (partatjar)

Nòta culturau: es pintxos son ua tradicion especiaument hòrta en Donostia, Bilbao e Iruñea. Cada bar acostume a auer ua especialitat dera casa. Eth costum deth poteo consistís en anar de bar en bar prenent un pintxo e ua beguda en cadun — tradicion plan sociau e plan euskaldun.