Xa sabes construír o futuro. Agora toca usalo para o que serve de verdade no día a día: facer plans. Esta lección dáche os marcadores de tempo futuro e as estruturas para expresar intencións e decisións.
Os marcadores de futuro
Galego
Éuscaro
Mañá
bihar
Pasadomañá
etzi
Esta tarde / esta noite
gaur arratsaldean / gaur gauean
A fin de semana
asteburuan
A semana que vén
datorren astean
O mes que vén
datorren hilean
O ano que vén
datorren urtean
Axiña
laster
De vacacións
oporretan
Simetría útil:atzo ↔ bihar (onte ↔ mañá) e herenegun ↔ etzi (antonte ↔ pasadomañá). Joan den astean (a semana pasada, a que marchou) ↔ datorren astean (a que vén). O éuscaro dio literalmente: joan = marchar, etorri (dator) = vir.
A pregunta estrela
Zer egingo duzu asteburuan? — Que farás a fin de semana?
Y as súas respostas típicas:
Larunbatean mendira joango naiz, eta igandean etxean geratuko naiz, lasai. — O sábado irei ao monte e o domingo quedarei na casa, tranquilo.
Oraindik ez dakit. Agian lagunekin aterako naiz. — Aínda non o sei. Quizais saia cos amigos.
Intencións e decisións
Galego
Éuscaro
Matiz
Teño intención de viaxar
Bidaiatzeko asmoa dut
plan na cabeza
Decidín cambiar de traballo
Lanez aldatzea erabaki dut
decisión tomada
Teño ganas de ir
Joateko gogoa daukat
apetencia
Penso ir
Joateko asmotan nabil
ando coa idea
A estrutura común: verbo + -t(z)eko + substantivo (asmoa/gogoa). Co que xa sabes de -tzeko (finalidade), isto sáeche só.
Exemplos en contexto
Datorren urtean euskara-azterketa bat egiteko asmoa dut. — O ano que vén teño intención de presentarme a un exame de éuscaro.
Aurten ez dugu oporrik hartuko; dirua aurreztuko dugu eta datorren udan Grezia ezagutuko dugu. — Este ano non colleremos vacacións; aforraremos e o próximo verán coñeceremos Grecia.
Laster jakingo dugu emaitza. — Axiña saberemos o resultado.
Diálogo
— Aizu, zer egingo duzu etzi arratsaldean?
— Etzi… ostirala da, ezta? Lanetik irten eta gimnasiora joango naiz. Zergatik?
— Kontzertu bat dago Gasteizen. Sarrerak erosteko asmoa dut.
— Ederra plana! Ni ere apuntatzen naiz. Gimnasioa datorren astean ere hor egongo da. 😄
Mini-texto: os meus plans
Datorren hilean lan berria hasiko dut. Lehenengo astean jende berria ezagutuko dut eta dena ikasi beharko dut. Urduri nago, baina gogotsu: azkenean, benetan gustatzen zaidan zerbait egingo dut. Asteburuan lagunekin ospatuko dut — afari eder bat prestatuko dugu eta berandu arte egongo gara hizketan.
Ejercicios
"Etzi" significa…
Cal expresa unha INTENCIÓN (non un feito seguro)?
"A semana que vén" é…
Que farás esta fin de semana? = Zer duzu asteburu honetan?
Teño intención de estudar éuscaro = euskara ikasteko dut.