Asteburuko planak — charrar de plans y intencions

Ya sabes construir o futuro. Agora toca fer-lo servir pa lo que sirve de verdat en o día a día: fer plans. Ista lección te da os marcadors de tiempo futuro y as estructuras pa expresar intencions y decisions.

Os marcadors de futuro

Aragonés	Euskera
Maitín	bihar
Pasau maitín	etzi
Ista tarde / ista nueit	gaur arratsaldean / gaur gauean
A fin de semana	asteburuan
A semana que viene	datorren astean
O mes que viene	datorren hilean
L’anyo que viene	datorren urtean
Luego	laster
De vacanzas	oporretan

Simetría útil: atzo ↔ bihar (ahier ↔ maitín) y herenegun ↔ etzi (antihier ↔ pasau maitín). Joan den astean (a semana pasada, a que se’n fue) ↔ datorren astean (a que viene). O euskera lo diz literalment: joan = ir-se, etorri (dator) = venir.

A pregunta estrela

Zer egingo duzu asteburuan? — ¿Qué ferás a fin de semana?

Y as suyas respuestas tipicas:

Larunbatean mendira joango naiz, eta igandean etxean geratuko naiz, lasai. — O sabado iré a o mont y o domingo me quedaré en casa, tranquilo.

Oraindik ez dakit. Agian lagunekin aterako naiz. — Encara no lo sé. Talment salga con amigos.

Intencions y decisions

Aragonés	Euskera	Matiz
Tiengo intención de viachar	Bidaiatzeko asmoa dut	plan en a cabeza
He decidiu cambiar de treballo	Lanez aldatzea erabaki dut	decisión presa
Tiengo ganas d’ir	Joateko gogoa daukat	gana
Pienso ir	Joateko asmotan nabil	soi con a idea

La estructura común: verbo + -t(z)eko + sustantivo (asmoa/gogoa). Con o que ya sabes de -tzeko (finalidat), isto te sale solo.

Eixemplos en contexto

Datorren urtean euskara-azterketa bat egiteko asmoa dut. — L’anyo que viene tiengo intención de presentar-me a un examen d’euskera.

Aurten ez dugu oporrik hartuko; dirua aurreztuko dugu eta datorren udan Grezia ezagutuko dugu. — Iste anyo no cogeremos vacanzas; estalviaremos y o proximo verano conoixeremos Grecia.

Laster jakingo dugu emaitza. — Luego sabremos o resultau.

Dialogo

— Aizu, zer egingo duzu etzi arratsaldean?

— Etzi… ostirala da, ezta? Lanetik irten eta gimnasiora joango naiz. Zergatik?

— Kontzertu bat dago Gasteizen. Sarrerak erosteko asmoa dut.

— Ederra plana! Ni ere apuntatzen naiz. Gimnasioa datorren astean ere hor egongo da. 😄

Mini-texto: os míos plans

Datorren hilean lan berria hasiko dut. Lehenengo astean jende berria ezagutuko dut eta dena ikasi beharko dut. Urduri nago, baina gogotsu: azkenean, benetan gustatzen zaidan zerbait egingo dut. Asteburuan lagunekin ospatuko dut — afari eder bat prestatuko dugu eta berandu arte egongo gara hizketan.