Preguntar prezios (Zenbat balio du?)
Pa fer a compra cal saber preguntar o prezio y entender a respuesta. En basco bi ha dos preguntas basicas, seguntes si miras un producto en o mostrador u ya quiers pagar.
As dos preguntas clau
| Basco | Aragonés | Cuan |
|---|---|---|
| Zenbat balio du? | Cuánto vale? | mirando un producto concreto |
| Zenbat da? | Cuánto ye? | a la fin, en pagar |
| Zenbatean dago kiloa? | A cuánto ye o kilo? | preguntando o prezio por unidat |
Zenbat significa “cuánto/cuántos”. Balio ye “valer”. Du ye a forma “tiene/fa” d’o verbo ukan.
Responder con o prezio
Bi ha dos estructuras frecuents:
- X euro balio du — Vale X euros.
- Botilak lau euro balio du. → A botella vale 4 euros.
- Kiloa X eurotan dago — O kilo ye a X euros.
- Kiloa hamar eurotan dago. → O kilo ye a 10 euros.
Eurotan ye “en euros” (inesivo plural). En a fabla diaria tamién ye muito común sentir simplament “Hamar euro” sin verbo, igual que en castellano.
Si lo ves caro u barato
- Garestia da — Ye caro.
- Merkea da — Ye barato.
- Hau garestia da! — Ixo ye caro!
- Merkeak ere ez! — Tampoc no son baratos! (literal: “ni baratos sisquiera”)
Pagar y o cambeo
- Zenbat da dena? — Cuánto ye todo?
- Tori! — Toma! (en dar os diners, muito común)
- Txartelaz ordain dezaket? — Puedo pagar con tarcheta?
- Hemen daukazu kanbioa. — Aquí tien o cambeo.
Nota cultural: en muitas botigas chicotas de barrio o pago en efectivo contina estando l’habitual, asinas que txartelaz ordain dezaket? ye una pregunta útil cuan dentras por primera vegada.
Ejercicios
Cómo preguntas o prezio d'un producto?
"Kiloa zortzi eurotan dago" significa…
"Cuánto ye?" (en pagar) en basco = da?
"O kilo ye a 5 euros" = Kiloa bost dago.