Saltar al conteníu
Esta traducción ta en beta: pue haber frases ensin traducir o gazapos.Informar en Feedback

A1 · Unidad 1

Futuru próximu (-ko / -go)

~11 min

El futuru próximu n’euskera ye perregular: añades una partícula al verbu na so forma base y caltién l’auxiliar conxugáu en presente. Con esta lleición desbloquies casi cualquier “faré, diré, veré…”.

La regla nuna llinia

Verbu base + -ko o -go + auxiliar (presente)

VerbuForma baseFuturuExemplu
joan (dir)joanjoangoBilbora joango naiz (Iré a Bilbo)
etorri (venir)etorrietorrikoBihar etorriko da (Vendrá mañana)
ikusi (ver)ikusiikusikoFilma ikusiko dut (Veré la película)
jan (comer)janjangoPizza jango dugu (Comeremos pizza)
eskatu (pidir)eskatueskatukoKafea eskatuko dut (Pediré café)

La regla del -ko vs -go

Ye una eleición puramente fonética:

  • -go dempués de n (los remataos en -n: joan, jan, izan, egon, eraman).
  • -ko dempués de cualquier otra cosa.

Exemplos:

  • joanjoango (n + go)
  • janjango (n + go)
  • izanizango (n + go)
  • ikusiikusiko (i + ko)
  • erosierosiko (i + ko)
  • eskatueskatuko (u + ko)

Si t’equivoques y dices joan-ko, tol mundu lo entiende. Pero la forma correuta y natural ye joango.

L’auxiliar va en presente

Magar que la frase mire al futuru, l’auxiliar nun camuda:

PersonaAuxiliar (NOR)Exemplu
ninaizBilbora joango naiz
zuzaraBilbora joango zara
huradaBilbora joango da
gugaraBilbora joango gara
zuekzareteBilbora joango zarete
haiekdiraBilbora joango dira

Lo mesmo col auxiliar transitivu (ukan) cuando hai oxetu:

PersonaAuxiliar (NOR-NORK)Exemplu
nikdutFilma ikusiko dut
zukduzuFilma ikusiko duzu
harkduFilma ikusiko du
gukduguFilma ikusiko dugu
zuekduzueFilma ikusiko duzue
haiekduteFilma ikusiko dute

Exemplos en contestu

  • Bihar mendira joango naiz. — Mañana diré al monte.
  • Datorren astean klasera etorriko zara? — ¿Vendrás a clase la selmana que vien?
  • Asteburuan film bat ikusiko dugu. — Esti fin de selmana veremos una película.
  • Etzi familia etorriko da. — Pasáu mañana vendrá la familia.
  • Larunbatean lan egingo dut. — El sábadu trabayaré.

La negación

Pa negar añade ez delantre l’auxiliar (qu’asina pasa a primera posición):

  • Bihar ez naiz Bilbora joango. — Mañana nun diré a Bilbo.
  • Filma ez dut ikusiko. — Nun veré la película.

Y la entruga:

  • Etorriko al zara? — ¿Vendrás?
  • Joango al gara mendira? — ¿Diremos al monte?

Nota cultural: n’euskera’l futuru con -ko/-go úsase tamién pa munches coses que n’asturianu son simple presente: Zer hartuko duzu? — “¿Qué tomes / vas tomar?”. Ye una de les “voces” más carauterístiques del idioma; cuanto antes l’asiente la oreya, meyor.

Ejercicios

"Iré a Bilbo mañana" dizse…

¿Cuál ye'l futuru de "ikusi" (ver)?

"Mañana voi velo" = Bihar ikusi dut.

"Diré con vosotros" = Zuekin joan naiz.

Tarxeta 1 de 12