Robienie zakupów (lekcja podsumowująca)

Ta lekcja łączy to, czego nauczyliśmy się w tym dziale. Ułożymy listę zakupów, rozdzielimy produkty według sklepów i odegramy mini-dialog.

Lista zakupów (erosketa-zerrenda)

Zanim wyjdziemy, zaglądamy do lodówki (hozkailua) i do szafki (armairua). To, czego brakuje, zapisujemy. Kilka typowych produktów:

Kategoria	Produkty
Barazkiak (warzywa)	tipula, letxuga, tomatea, piperra, baratxuria
Frutak (owoce)	sagarra, banana, laranja, mahatsa, marrubia
Haragia (mięso)	oilaskoa, txuleta, urdaiazpikoa, txorizoa
Arraina (ryba)	legatza, antxoak, ganbak, bakailaoa
Esnekiak (nabiał)	esnea, gazta, jogurta, gurina
Bestelakoak (inne)	ogia, arrautzak, olioa, ozpina, gatza

Pytanie, czy coś jest (z -rik)

Aby zapytać, czy sklep ma dany produkt, użyj partytywu -rik:

• Ogirik baduzu? — Masz chleb?
• Sagarrik ba al duzue? — Macie jabłka?
• Esnerik behar dugu. — Potrzebujemy mleka.

A żeby powiedzieć, że NIE ma:

• Ez dago ogirik. — Nie ma chleba.
• Ez daukat sagarrik. — Nie mam jabłek.

Partytyw -rik używany jest zawsze przy ilościach nieokreślonych oraz w przeczeniu. Forma produktu występuje bez rodzajnika (ogirik, a nie ogiarik).

Rozdzielanie zakupów między sklepy

Typowa rozmowa podczas planowania:

— Non erosiko dugu ogia? — Gdzie kupimy chleb?

— Okindegian, jakina! — W piekarni, jasne!

— Eta arraina? — A ryba?

— Auzoko arrandegian. — W sklepie rybnym na osiedlu.

— Frutak eta barazkiak? — A owoce i warzywa?

— Plazan, beti bezala. — Na targu, jak zawsze.

Mini-dialog w warzywniaku

Frutaria: Egun on! Zer nahi duzu?

Bezeroa: Egun on! Kilo bat sagar eta hiru banana, mesedez.

F: Bai, hemen daukazu. Besterik?

B: Bai, kilo erdi tomate ere bai.

F: Tira, hemen.

B: Zenbat da dena?

F: Bost euro eta hogei zentimo.

B: Tori! Eskerrik asko!

F: Zuri! Agur!

Do powtórzenia

1. Ilość + produkt: kilo bat sagar, litro erdi esne, dozena bat arrautza.
2. Uprzejma prośba: Jarriko al didazu…? / Eman…, mesedez.
3. Zamknięcie zakupów: Zenbat da dena? — X euro. — Tori! — Eskerrik asko!
4. Przeczenie z produktem: Ez dago …rik (z partytywem).

Notatka kulturowa: wiele rodzin robi zakupy “na dziś” w osiedlowych sklepach (fruta-denda, harategia), a do supermarketu chodzi tylko po produkty paczkowane. To bardzo powszechne łączenie kanałów, które szczególnie widać w sobotnie poranki w każdym miasteczku.